Pokutnik Bartłomiej
Zwykle na swoim miejscu.
Co woła, gdy przechodzisz
- „Zgaś ogień!”
- „Gaz pachnie jak nic.”
- „Dziewiętnastu.”
- „Niebieskim po stropie i po wszystkim.”
Prośby
- Smoła na pochodnię (poziom 84)
Sprawy, które zaczyna
Rozmowa
Spoiler: co mówi Pokutnik Bartłomiej kliknij, żeby odsłonić
Na powitanie: „Stój! Nie idź dalej z ogniem. Zgaś, mówię! … Dobrze. Pod stropem siedzi gaz. Nie widać go, nie słychać, tylko czuć, jak się wie, czego szukać. Bartłomiej. Pokutnik. Moczę kaftan w solance, czołgam się pod gazem i podpalam go drągiem, zanim się go zbierze dość, żeby rozniósł żupę na kawałki. Taka robota. Nikt mi jej nie dał. Sam wziąłem.”
Odpowiedzi na pytania
- Kim jesteś?
- Bartłomiej. Pokutnik. Kiedyś górnik, co źle słuchał.
- Czym się zajmujesz?
- Wypalam gaz. Kładę się na brzuchu pod stropem i przesuwam ogień od brzegu. Codziennie, bo gaz przychodzi codziennie. Jak pokuta.
- Co tu w okolicy?
- Dno. Niżej już nic. Kryształy, gaz, pukacze w ścianach. I Skarbnik na ławie, co patrzy.
- Masz rodzinę?
- Miałem dziewczynę w Mszarze. Czekała na wesele. Pewnie się doczekała, z innym. Dobrze.
Dziewczyna w Mszarze czekała na wesele z premii żupnika. Premia przyszła wodą. Za to mam dziewiętnastu braci w ścianie. - Czego się boisz?
- Że kiedyś zasnę i gaz się zbierze. Huknie. Dziewiętnastu ma już swoje miejsce. Nie chcę zabrać jeszcze tych z góry.
- O czym marzysz?
- Żeby Skarbnik powiedział: dosyć. Jedno słowo. Czterdzieści lat czekam.
- Co lubisz jeść?
- Suchary od Józefa. Nie smakują mi. Nie mają smakować.
- Smoki istnieją?
- Gaz jest gorszy od smoka. Smoka przynajmniej widać.
- Co zrobisz z workiem złota?
- Złoto? Za złoto ja… Nie. Daj spokój.
- Znasz jakiś dowcip?
- Nie znam. Kiedyś znałem dużo. Jeden był o żupniku i wodzie. Już nie jest śmieszny.
- Jak ci ta pogoda?
- pogodnie: Słońce? Nie pamiętam, jak grzeje. Pamiętam tylko, jak oślepia, jak się wychodzi z szybu. Dawno.
deszcz: Deszcz na górze. Woda schodzi w żupę i szuka drogi. Zawsze znajduje. Raz jej pomogłem.
mgła: Tu mgły nie ma. Jest gaz. Też nic nie widać i też można w nim zginąć. Tylko ciszej. - Co o mnie myślisz?
- Obcy. Zgaś ogień, zanim podejdziesz.
Słyszałem o tobie od Józefa. Nie zgasiłeś mi płomienia. Dziękuję.
Ufam ci. Pokazałbym ci, jak się wypala. Ale nie pokażę. Nikt nie powinien tego umieć.
Mówią o tobie aż tutaj. Po co ci tyle gadania? Mnie wystarczyło dziewiętnaście imion. - Co słychać?
- Dziś trzy razy pyknęło. Ani razu nie huknęło. Dobry dzień.
Pukacz stukał całą noc, raz po raz. Żyła, nie zawał. Nie kopię. Nigdy więcej.
W ścianie cicho. Nie umiem spać w takiej ciszy. - O sąsiadach
- Przewoźnik Józef: Józef wozi mi suchary i nic nie mówi. Jego brat jest w ścianie. Przeze mnie. A on wozi mi suchary.
Skarbnik: Patrzy, jak pracuję. Czterdzieści lat. Ani słowa. Najgorszy wyrok to taki, którego nikt nie ogłasza.
Biała Pani: Dziewczyna z soli. Opowiadam jej o Mszarze: o placu, o studni, o tym, jak ludzie kłócą się o miedziaka. Słucha jak bajki.
Kapłanka Ewa: Świątynia w Mszarze? Za moich czasów świeciła tam stara Bogna. Teraz jakaś Ewa? Niech się modli za tamtych dziewiętnastu. Za mnie nie musi.
Inne tematy
- „Gaz pachnie jak nic. To najgorsze. Ludzie myślą, że poczują, a czują dopiero, jak im się kręci w głowie i chce się spać. Pod stropem zbiera się powoli, jak śmietana na mleku. Wtedy kładę się na brzuch, drąg przed siebie, płomień na samym końcu, i podpalam od brzegu. Pyknie, przeleci niebieskim po stropie i po wszystkim. Jak się spóźnię, nie pyknie, tylko huknie. Raz się spóźniłem. Brwi mam po tym do dziś nie takie.”
- „Byłeś przy wycieku. Widziałeś chodnik z napisem „tu lepsza sól”. … Ja to pisałem. Kredą, czterdzieści lat temu, na rozkaz żupnika. Pukacze stukali w ścianę trzy dni, a ja mówiłem: to żyła, nie zawał. Chciałem premii, wesela chciałem, dziewczyna czekała w Mszarze. Uderzyłem siedem razy, a przy ósmym przyszła woda. Dziewiętnastu nie wyszło. Ja wyszedłem pierwszy, bo stałem najbliżej dziury. I od tamtego dnia już nie wyszedłem nigdy.”
- „Kaftan moczę w solance co rano. Mokry nie zajmie się od płomienia, a sól w nim sztywnieje. Chodzę jak w zbroi ze szronu. Czterdzieści lat temu był niebieski. Teraz jest biały jak ja.”
- „Skarbnika widuję. Siada na swojej ławie z lampą i patrzy, jak pracuję. Nigdy nic nie powiedział, ani dobrego, ani złego. Czterdzieści lat czekam, aż powie, że dosyć. Nie mówi. Może dosyć nie będzie nigdy. Może tak ma być.”
- „Biała Pani przychodzi czasem i siada obok, jak wypalam. Ognia się nie boi, jest z soli i światła. Pyta, jak wygląda Mszar. Opowiadam o placu, o studni, o karczmie. Nie wiem, czy karczma jeszcze stoi. Mówię, że stoi. Dziewczyna chce słońca, a ojciec trzyma ją przy lampie. Coś o tym wiem. Ja też się trzymam lampy.”
- „Wyciek zatkany? … Usiądź. Nie, nic nie mów. Czterdzieści lat słuchałem, jak ta woda szumi przez ścianę, i każdy szum był dla mnie imieniem. Dziewiętnaście imion na zmianę. Dziś cicho. Nie wiem, co robić z ciszą. Chyba się pomodlę. Pierwszy raz bez liczenia.”
- „Otworzyłeś skarbiec. Złoto żupnika. Za to złoto ja otwierałem ścianę. Wiesz, ile go tam było? Ja nigdy nie wiedziałem. Myślałem, że kiedyś ktoś zobaczy i powie mi, czy było warto. No, powiedz. … Nie mów. Widzę po workach.”
- „Skarbnik coś do mnie powiedział. Pierwszy raz od czterdziestu lat. Jedno słowo. Nie powiem ci jakie, to moje. Ale dziś wypalam wolniej. Ręce mi się nie trzęsą.”
- „Lampa na ławie zgasła. Teraz nikt nie patrzy, jak pracuję. Wypalam dalej, bo gaz nie wie, że Skarbnik przegrał. Myślałem, że on mnie pilnuje. A to ja jego potrzebowałem. Głupie, nie? Człowiek pokutuje przed kimś, a jak tego kogoś nie ma, to nie wie, przed kim.”
Kategorie: Mieszkańcy · Żupa