Strona gryGraj ▸
Spoiler: postać, która pojawia się w trakcie opowieści kliknij, żeby odsłonić

Odyseusz

Zwykle na swoim miejscu.

Co woła, gdy przechodzisz

  • „Dom. Mój dom.”
  • „Wiosło poczeka.”
  • „Jeszcze nie umiem siedzieć na tym tronie.”
  • „Eurykleja, wina dla gościa.”
  • „Pokój. Dziwne słowo.”

Rozmowa

Spoiler: co mówi Odyseusz kliknij, żeby odsłonić

Na powitanie: „Siadaj. Nie przy mnie, na ławie. Ja jeszcze nie umiem siedzieć na tym tronie, oparcie wytarte od cudzych pleców. Odyseusz, syn Laertesa. Już bez łachmanów. Eurykleja wyszorowała mnie jak kocioł, a Atena oddała mi włosy i twarz. Ręce mam te same, co na progu. Zmęczony jestem. Nie od walki. Od tego, że przez tyle lat nie mogłem przestać kłamać, a teraz już mogę i nie wiem, jak się mówi prawdę.”

Odpowiedzi na pytania

Kim jesteś?
Odyseusz, syn Laertesa. Z Itaki. Ten, co mówił cyklopowi, że jest Nikt. Teraz już mogę mówić, że jestem ktoś. Dziwnie to brzmi.
Czym się zajmujesz?
Królem jestem. Byłem wodzem, żeglarzem, żebrakiem, gościem bogini. Teraz uczę się być mężem i ojcem. Najtrudniejsza z tych prac.
Co tu w okolicy?
Itaka. Skalista, kozia, nie dla koni. Najlepsza ziemia pod słońcem. Widziałem wyspy bogów, wiesz? Żadna nie pachniała tak jak ta, po deszczu, od strony Nejonu.
Masz rodzinę?
Żona, Penelopa. Syn, Telemach. Ojciec w sadzie, w łóżku już, nie w popiele. Matka w domu Hadesa, widziałem ją. Trzy razy chciałem ją objąć. Nie dało się.
Czego się boisz?
Morza. Posejdon nie zapomina. I tego, że kiedyś wezmę wiosło i pójdę, a ona znowu będzie stała w oknie.
O czym marzysz?
Żeby ktoś w głębi lądu zapytał mnie, po co niosę łopatę do wiania zboża. Wtedy będę wiedział, że jestem dość daleko od morza.
Co lubisz jeść?
Chleb z oliwą, figi z sadu ojca, ser kozi. Jadłem ambrozję u Kalipso. Nie smakowała. Smakuje to, co się je w domu.
Smoki istnieją?
Smoki? Widziałem Scyllę. Dwanaście nóg, sześć szyj, na każdej głowa z trzema rzędami zębów, a głos jak u szczenięcia. Zabrała mi sześciu ludzi z ławek. Jak to nie smok, to nie wiem, co jest smokiem.
Co zrobisz z workiem złota?
Feakowie dali mi więcej, niż przywiózłbym spod Troi. Leżało w grocie nimf. Część oddam ludziom, których zalotnicy objedli. Reszta niech leży. Złoto nie wiosłuje.
Znasz jakiś dowcip?
Pytał mnie cyklop, jak mam na imię. Powiedziałem: Nikt. Potem przez dziesięć lat wszyscy bogowie mnie pytali: i co, Nikt, dobrze ci? Nie, niedobrze. Ale śmieszne. Teraz już śmieszne.
Jak ci ta pogoda?
pogodnie: Słońce nad Itaką. Widzisz? Ja widzę pierwszy raz od dwudziestu lat i nie mogę się napatrzeć.
deszcz: Deszcz na Itace. Pachnie kozami i oliwą. Tęskniłem nawet za tym.
mgła: Mgła. W takiej mgle obudziłem się w zatoce Forkysa i nie poznałem własnej wyspy. Teraz już poznaję.
Co o mnie myślisz?
Obcy z łodzi. Byłeś przy mnie dłużej niż niejeden przyjaciel.
Znam cię. Z Ogygii, od Feaków, z mojego domu. Mało kto był w tylu moich miejscach.
Ty jesteś swój. W moim domu masz miejsce przy ogniu, kiedy zechcesz.
Femios śpiewa o tobie. Krótko, w środku pieśni o mnie. Ale śpiewa.
Co słychać?
Cicho w domu. Nie umiem jeszcze w tej ciszy.
Eurykleja okadziła salę siarką. Jeszcze czuć.
Pokój na Itace. Zeus kazał zapomnieć. Ja nie zapomnę, ale nie będę przypominał.
Drzwi trzymały. Ty trzymałeś.
Ojciec w zbroi. Nie wierzę własnym oczom.
O sąsiadach
Penelopa: Penelopa. Przechytrzyła mnie łożem. Mnie! Dwadzieścia lat, a ona dalej mądrzejsza.
Telemach: Syn. Napiąłby ten łuk, gdybym mu nie pokręcił głową. Za czwartym razem. Wiem to.
Eurykleja: Niania. Trzymałem ją za gardło. Wstyd mi do dziś. Ona się śmieje, że miałem rację.
Świniopas Eumajos: Eumajos. Karmił żebraka jak brata i opowiadał mi o mnie. Takiego świniopasa nie ma żaden król.
Pasterz Filojtios: Filojtios. Płakał nade mną, zanim wiedział, kim jestem. Dam mu żonę i dom obok mojego.
Laertes: Ojciec. Znał każde drzewo, które mi dał. Ja też znałem. Po tym się poznaliśmy, nie po twarzy.
Mentor: Mentor? Który? Ten na ławie czy ten w porcie? … Tak. Wiem, co myślisz. Też wiem.
Herold Medon: Medon. Wyszedł spod wołowej skóry jak cielę. Dobry herold. Teraz już może mówić.
Aojda Femios: Femios. Śpiewał im, bo musiał. Teraz zaśpiewa nam, bo chce. To różnica.
Wróżbita Halitherses: Halitherses przepowiedział mi wszystko co do roku. Śmiałem się wtedy. Przeprosiłem go wczoraj.
Noemon: Noemon dał mojemu synowi okręt. Odwdzięczę się mułami. On woli muły.
Eupejtes: Eupejtes. Obroniłem go kiedyś przed ludem. Własnym ciałem w drzwiach. Nie żałuję. Żałuję jego syna.
Amfinomos: Amfinomos. Ostrzegłem go. Nic więcej nie mogłem.
Kalipso: Kalipso. Siedem lat. Nie mów o niej przy Penelopie. Ona wie. Ale nie mów.
Nausykaa: Nausykaa. Pierwsza mnie zobaczyła nagiego i słonego na brzegu i nie uciekła. Powiedziałem jej, że będę ją czcił jak boginię. Czczę.
Król Alkinoos: Alkinoos. Odwiózł mnie i zapłacił za to okrętem z kamienia. Królowie rzadko płacą za cudzy powrót.
Polifem: Polifem. Powiedziałem mu swoje imię z okrętu. Głupi byłem. Młody i głupi, choć już nie młody.
Eol: Eol dał mi wiatry w worku. Widziałem ogniska Itaki. Zasnąłem. Dziesięć lat kosztowała mnie jedna drzemka.
Kirke: Kirke. Rok u niej. Nie przypominaj.
Cień Antyklei: Matka. Umarła z tęsknoty za mną. Trzy razy przeszła mi przez ręce jak dym.
Cień Tejrezjasza: Tejrezjasz. Wszystko się sprawdziło. Zostało tylko wiosło.
Cień Elpenora: Elpenor. Pochowałem go z wiosłem. Ty widziałeś kopiec? Stoi? Dobrze.
Cień Achillesa: Achilles wolałby orać u biedaka. Ja wolałem żebrać we własnym domu. Rozumiem go teraz lepiej.
Cień Agamemnona: Agamemnon mówił: wracaj po cichu. Wróciłem po cichu. Jemu się nie udało.

Inne tematy

  • „Wyszedłeś, bo ci kazałem. Kazałem, bo ci nie ufałem. Teraz wiem, że umiałeś milczeć, a to rzadsze niż umieć walczyć. Za późno, żeby to zmienić. Nie za późno, żeby powiedzieć. Jak będą śpiewać o tym dniu, ciebie w tej pieśni nie będzie. Taka jest cena ostrożności. Moja, nie twoja.”
  • „Weź to. Złota zapinka. Pies trzyma w przednich łapach cętkowanego jelonka, a jelonek się wyrywa. Ludzie dziwili się, jak ją nosiłem: złoty pies dusi złotego jelonka, a obaj jakby żywi. Penelopa przypięła mi ją do płaszcza, jak odpływałem pod Troję. Opowiedziałem jej o niej przy ogniu, jeszcze w łachmanach, i płakała, bo poznała. Teraz jest twoja. I złoto z darów Feaków, co leżały w grocie nimf. Nie odmawiaj. … Jeszcze jedno. Wieszcz w domu Hadesa powiedział mi, że jak tu skończę, mam wziąć wiosło na ramię i iść w głąb lądu. Aż dojdę do ludzi, co nie znają morza i nie solą jedzenia. Aż ktoś w drodze zapyta, po co niosę łopatę do wiania zboża. Tam wbiję wiosło w ziemię i złożę Posejdonowi barana, byka i knura. Penelopa wie. Powiedziała, że skoro bogowie obiecują nam starość, to niech będzie i wiosło. Pójdę. Nie dziś. Dziś chcę posiedzieć w domu.”
  • „Na Ogygii nosiłeś polana, a ja ciosałem belki toporem od Kalipso. Dwadzieścia drzew ściąłem. Ona przyniosła mi płótno na żagiel i świdry. Płakała, jak odpływałem, a ja się nie obejrzałem. Wstyd mi teraz trochę. Siedem lat to długo, a ja się nie obejrzałem.”
  • „Feakowie zostawili mnie śpiącego na plaży w zatoce Forkysa, pod oliwką, z darami obok. Obudziłem się i nie poznałem własnej wyspy. Mgła. Krzyczałem, że mnie oszukali. A to była Itaka. … Słyszałem potem, że Posejdon zamienił ich okręt w kamień, przed samym portem, kiedy wracali. Za to, że odwożą każdego. Za mnie. Ty dałeś mi u nich wstać i powiedzieć: jestem Odyseusz, syn Laertesa. Pierwszy raz od lat powiedziałem to bez strachu.”
  • „Argos poznał mnie pierwszy. Przed synem, przed nianią, przed żoną. Leżał na gnoju przy bramie, w kleszczach, zapomniany. Podniósł łeb, machnął ogonem, położył uszy. Nie mógł wstać. A ja nie mogłem podejść, bo Eumajos szedł obok, a żebrak nie płacze nad cudzym psem. Odwróciłem się i otarłem łzę, żeby nie widział. Kiedy wyszedłem z bramy, już nie żył. Dwadzieścia lat czekał. Doczekał i odszedł. Wychowałem go, ale nie zdążyłem się nim nacieszyć.”